Pojęcia trwania czasu u dzieci

W piątym roku życia dzieci umieją najpierw powiedzieć poprawnie, kiedy idą spać: w szóstym, kiedy mają kolację, kiedy wstają, kiedy idą do szkoły i kiedy zaczyna się popołudnie. Większość dzieci trzyletnich umie powiedzieć, ile ma lat: w czwartym roku życia umieją powiedzieć, kiedy będą ich następne urodziny, w piątym roku życia umieją powiedzieć, ile będą miały lat w dniu następnych urodzin.

Genetyczne następstwo, bardzo podobne u wszystkich dzieci, występuje w uczeniu się określeń czasu za pomocą zegarka. Najpierw dzieci umieją określić czas za pomocą godziny, następnie za pomocą pół godziny i później za pomocą kwadransa. Początkowo nie rozumieją znaczenia różnicy długości wskazówek zegara. Kiedy nauczą się tego, umieją tak nastawić wskazówki, aby wskazywały poprawnie, która jest godzina (Springer, 1951, 1952), Większość dzieci w szóstym roku życia może się nauczyć określać godzinę za pomocą zegarka (Friedman, 1944, 1944a: Ames, 1946: Bradley, 1947: Vinacke, 1951).

Pojęcia trwania czasu. Zrozumienie odstępów czasu i poprawne ocenianie ich jest dla dzieci rzeczą trudną. Zdolność do tego rozwija się później niż zdolność zrozumienia znaczenia czasu odnoszącego się do różnych czynności. Odstępy dłuższe są zwykle niedoceniane, podczas gdy krótsze są przesadnie przeceniane (Friedman, 1944). Przekonano się, że dzieci najlepiej oceniają odstępy czasowe trwające od 30 sek. do 1 min. (Elkine, 1928). Porównanie zdolności oceniania odstępów czasowych u dzieci klasy piątej i studentów szkoły wyższej (cołlegre) wykazało, że studenci przewyższyli w tym dzieci tylko o 15 do 18 procent. Fakt, że dzieci osiągnęły tak dobry rezultat, nasuwa przypuszczenie, że wytworzyły już sobie pewne sposoby oceny czasu (Gilliland i Humphreys, 1943).

Pojęcia czasu przeszłego są dla dziecka niejasne przez długi okres pobytu w szkole. Dziecko dziewięcioletnie może zrozumieć jakiś długi okres czasu, lecz nie jest zdolne skojarzyć z nim specyficznych wydarzeń (Bradley, 1947). Zdolność myślenia o przeszłości, jako o czymś różnym od teraźniejszości, przechodzi przez dwa stadia rozwoju. W stadium pierwszym lub „negatywnym” przeszłość różni się od teraźniejszości na przykład tym, że ludzie nosili wtedy skóry lub czcili bożki. W drugim stadium dziecko nie tylko odróżnia okresy historyczne, lecz również wytwarza sobie obraz sukcesywnych epok podobny do tego, jaki wytworzył człowiek dorosły (Oak- den i Sturt, 1922). Pojęcia czasu historycznego są często niejasne i pomieszane, ponieważ naucza się ich za pomocą terminów abstrakcyjnych i dalekich od doświadczeń dziecka (Jersild, 1954).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>