Pojęcia przyczynowości u dzieci

Zdolność widzenia powiązań przyczynowo-skutkowych rozwija się stopniowo, nie okresami, jak utrzymywał Piaget (1930). Zdolność ta jest bardziej zależna od doświadczeń dziecka i możliwości uczenia się niż od wieku chronologicznego lub wieku inteligencji. Nawet u tego samego dziecka niektóre pojęcia przyczynowości są niedojrzałe, a inne dojrzałe. Stopień rozwoju w dużej mierze zależy od doświadczeń dziecka. Pojęcia związane z doświadczeniami dziecka są lepiej rozwinięte i bardziej ścisłe niż pojęcia dotyczące przeżyć mniej dziecku znanych (Oakes, 1947).

Dzieci poniżej lat siedmiu lub ośmiu przeważnie mają pojęcia przyczynowości nieścisłe i niezupełne. Z czasem dziecko ośmio- lub dziewięcioletnie, niezależnie od nauki szkolnej, może już samo zrozumieć powiązania przyczynowo-skutkowe (Lacey i Dallenbach, 1939). Wydaje się, że jest jednakowy stopień trudności w poznaniu przyczynowości dotyczących ciała dziecka i zjawisk przyrody. Jedne i drugie zależą od zdolności rozumowania i od doświadczeń dziecka. Pojęcia małego dziecka są zazwyczaj nielogiczne, nieścisłe i zawierają elementy .Fantastyczne. Mało jest dowodów wskazujących na to, że dzieci rozumieją przyczynę i skutek (Deutsche, 1937: Oakes, 1947: Vinacke, 1951).

Badania dotyczące pojęcia narodzin wykazały, że dziecko najpierw wyjaśnia pochodzenie dziecka tylko w powiązaniu z nim samym, potem w powiązaniu z matką, a na końcu również z ojcem. Po ósmym roku życia dziecko zazwyczaj wyjaśnia sprawę urodzenia biorąc pod uwagę rolę, jaką w tym odgrywa matka. Po tym okresie jest ono już zdolne zrozumieć również rolę, jaką odgrywa ojciec. Jednak nawet i potem wiele dzieci uwzględnia w tym problemie tylko matkę, a nie uwzględnia ojca. Małe dzieci wierzą, że niemowlęta przysłane są od Boga, przynosi je bocian lub kupuje się je w sklepie. Pojęcia dziecka w poszczególnym wieku dotyczące urodzin zależą w dużej mierze od tego, czego dowiedziały sie na ten temat w domu lub w szkole (Nagy, 1953).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>