Ocena karności – ciąg dalszy

Istnieją pewne dodatnie i ujemne funkcje dyscypliny, które należy wziąć pod uwagą, gdy się ocenia jej technikę, A oto ważniejsze z dodatnich funkcji:

– 1. Nauczyć dziecko, że świat reaguje na postępowanie w pewien uporządkowany sposób. Dziecko w ten sposób poznaje, ze po pewnym zachowaniu się zawsze nastąpi kara, a po innym pochwala. Konsekwentna karność pomaga dziecku poznać istnienie w świecie pewnego ładu moralnego.

– 2. Nauczyć dziecko rozsądnej zgodności postępowania z zasadami.

– 3. Pomóc dziecku w rozwijaniu sumienia oraz w rozwijaniu samokontroli i samokierowania, dzięki czemu dziecko może podejmować na swoją odpowiedzialność słuszne decyzje.

– Ujemne funkcje dyscypliny:

– 1. Onieśmielanie dziecka.

– 2. Wyzwalanie w dziecku agresji (Havighurst, 1952a).

Dyscyplina nie powinna być ani zbyt surowa, ani zbyt łagodna, lecz zawsze konsekwentna. Stwierdzono, że surowość stosowanej dyscypliny nie pozostaje w żadnym stosunku do moralnych cech dziecka. Przekonano się, że niektóre dzieci utrzymywane w bardzo surowej dyscyplinie miały bardzo dobre cechy charakteru, podobnie jak inne dzieci wychowywane w łagodnej. Natomiast konsekwentne stosowanie dyscypliny wiąże się bardzo ściśle z postawą moralną. Dziecko konsekwentnie utrzymywane w karności jest lepiej przystosowane do życia niż dziecko, w stosunku do którego nie przestrzegano konsekwentnie karności (Havighurst, 1952a). Dzieci dobrze przystosowane różnią się od słabo przystosowanych większym poczuciem wolności, lepszą integracją zachowania się i bardziej realistycznymi poglądami na sytuacje życiowe (Martin, 1951).

Zbyt surowe postępowanie rodziców dosłownie zmusza dziecko do przeciwstawiania się im w obronie swojej niezależności. Wymaganie bezwzględnego i natychmiastowego posłuszeństwa prowadzi do wywoływania problemów dyscyplinarnych (Colm, 1951), Dziecko utrzymywane w zbyt surowej karności czuje, że cały świat jest wrogi i postępuje zgodnie z tym, co czuje (Hacker i Geleerd, 1945). Prowadzi to albo do uległości, albo do odrzucenia autorytetu. Frank zwraca uwagę (1949), że „…im surowsi są rodzice, tym silniejszy może być bunt dziecka i większe awantury lub tym uleglejsze dostosowanie się do rodziców i przesadne usprawiedliwianie się”. Gwałtowny i silny bunt przeciw zbyt surowej dyscyplinie może prowadzić do przestępczości. Dziecko często popada w skrajność, aby udowodnić, że jest bohaterem (Colm, 1951).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>