MORALNOŚĆ JEST WYUCZONA CZ. II

Prawodawca ustala wzór moralnego postępowania dziecka. Rodzice i inne osoby, odpowiedzialne za kierowanie jego rozwojem, obowiązani są pomóc mu w tym, aby nauczyło się ono dostosować do tego wzoru. Jeżeli postępowaniu akceptowanemu przez społeczeństwo będzie towarzyszyło zadowolenie, postępowanie to będzie powtarzane i z czasem stanie się nawykiem. Przy właściwym kierowaniu i wychowywaniu, dziecko powinno dostosować się do zasad moralnych bez użycia siły zewnętrznej. Pożądane jest, aby właściwe postępowanie dziecka było raczej dobrowolne niż wymuszone. Osiągnąć to można tylko wtedy, gdy dziecko nauczy się odróżniać dobro od zła i wytworzy w sobie pragnienie, aby dla uzyskania od społeczeństwa pochwały lub nagrody robić to, co grupa uważa za właściwe (Havighurst i Taba, 1949).

Postępowania zgodnego ze społecznym uznaniem nie można się nauczyć od razu. Przeciwnie, jest to długi i powolny proces, który ciągnie się przez lata dzieciństwa i okres dojrzewania. Gdy dziecko ma dwanaście lat, jego postępowanie powinno być bardziej stałe i bardziej zgodne z obyczajami grupy niż wtedy, kiedy było młodsze (Havig- hurst, 1953). Wraz z wiekiem dziecko staje się coraz bardziej świadome tego, że oczekuje się od niego, aby przełamało swoje nastawienie antyspołeczne i postępowało zgodnie z zasadami i przepisami. Zazwyczaj dzieci pochodzące z warstw średnich łatwiej uczą się przystosowania do zasad niż dzieci warstw biedniejszych lub bogatszych (Griffiths, 1952). Warianty w kodeksach moralnych powodują u dziecka opóźnianie nauczenia się właściwego postępowania. Jeżeli zachodzi sprzeczność pomiędzy kodeksem domowym a kodeksem rówieśników, dziecko może przyjąć ten drugi kodeks i nauczyć się postępować raczej zgodnie z nim niż z kodeksem rodziny, który poznało wcześniej (Havighurst i Taba, 1949: Colm, 1951).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>