Monthly Archives Grudzień 2015

Dyscyplina w stosunku do dziecka

Nie tylko zbyt surowa dyscyplina, ale także zbyt łagodna wywołuje u dziecka pewne zamieszanie. Dziecko czuje się niepewne, co jest powodem obaw, lęków i zbytniej agresywności (Geisel, 1951). Gdy rodzice nie umieją stawiać dzieciom żadnych wymagań, zdobywają one przewagę nad rodzicami i umacniają ją. Ponadto odczuwają fałszywą dumę z osiągnięć i rozwijają w sobie uczucie lekceważenia dla „miękkości” rodziców. Taki stosunek dzieci do rodziców również prowadzi do konfliktów. Dziecko jest najbardziej karne, jeżeli rodzice mają autorytet u dziecka (Colm, 1951).

czytaj dalej

Skłaniamy dziecko do samodzielnego jedzenia

Czy rodzice powinni własnoręcznie karmić źle jedzące dziecko? Gdy dziecko spotyka się z odpowiednią zachętą (punkt 474), stopniowo wdraża się do samodzielnego jedzenia zwykle między 12 a 18 miesiącem życia. Inna jest sytuacja, gdy rodzice – powodowani niepokojem, że malec za mało zje – karmią go do 2, 3 lub 4 roku życia (i to najczęściej w atmosferze przymusu). Nie wystarczy powiedzieć im wtedy: „Dość już tego”. U małego nie widać bowiem najmniejszej ochoty do samodzielności, za rzecz całkowicie naturalną uważa, że jest karmiony. Co więcej, widzi w tym znaczący dla niego dowód waszej miłości i troski o niego. Gdy nagle z tym skończycie, przeżyje to boleśnie i poczuje się dotknięty. Jest wielce prawdopodobne, że przez 2 lub 3 dni w ogóle nie będzie chciał jeść, a na to nie moglibyście patrzeć spokojnie. Gdy zaczniecie go znowu karmić, utwierdzi się tym bardziej w przekonaniu, że jego pretensja była słuszna. Gdy dojdzie do kolejnej próby, będzie miał już wtedy świadomość własnej siły i waszej słabości.

czytaj dalej

Czynniki wpływające na popularność cz. II

Inteligencja. Dzieci inteligentne, jak również dzieci, które robią dobre postępy w nauce, są bardziej łubiane niż dzieci mniej inteligentne. Wybitnie inteligentne dzieci nie doceniają jednak innych albo są w stosunku do nich obojętne i nie starają się do nich dostosować. Młodsze dzieci w grupie są na ogół bardziej popularne niż dzieci starsze, ale mniej inteligentne, które na skutek tego ulegają łatwo poczuciu małowartościowości i słabo przystosowują się społecznie. Korelacja między wiekiem inteligencji a uznaniem społecznym jest wyższa niż między wiekiem chronologicznym a przystosowaniem społecznym (Koch, 1933: Hardy, 1937: Bonney, 1942a: Grossmann i Wrighter, 1948: Taylor, 1952). Dzieci z lepszymi wynikami w nauce, zwłaszcza te, które płynnie czytają, są bardziej popularne niż dzieci, których wyniki pracy w szkole są gorsze. Dzieci, które czas wolny poświęcają na lekturę, cieszą się takim samym uznaniem jak dzieci, które czytają mało (Bonney, 1942a: Morgan, 1946: Grossmann i Wrighter, 1948: Mitchell, 1949). Dzieci, które nie otrzymały promocji, nie cieszą się zazwyczaj popularnością wśród dzieci promowanych. Ze względu na brak promocji tracą nawet kontakt z przyjaciółmi, którzy są w klasie wyższej: na skutek tego mają też niewielu przyjaciół we własnej klasie (Sandin, 1944: Laughlin, 1953).

czytaj dalej

Zaburzenia hormonalne

Znamy wiele chorób związanych z nieprawidłową czynnością gruczołów i wiele leków hormonalnych wywołujących w ustroju określone zmiany. Przy niedostatecznym wydzielaniu tarczycy rozwój fizyczny i psychiczny dziecka jest zdecydowanie upośledzony. U dziewczynki obserwujemy ospałość, suchość skóry, słabe włosy i gruby głos. Niekiedy twarz wygląda jak napuchnięta. (Niedostateczne wydzielanie tarczycy nie prowadzi do otyłości.) Podstawowa przemiana materii, mierzona wskaźnikiem zużycia energii przez organizm w stanie spoczynku, waha się poniżej przeciętnej. Odpowiednie dawki leków regulujących działanie tarczycy przynoszą znaczną poprawę.

czytaj dalej

Pojęcia społeczne u dzieci

Pojęcia społeczne lub pojęcia odnoszące się do ludzi i sytuacji społecznych rozwijają się ze społecznych percepcji. Społeczna percepcja to zdolność zrozumienia, na podstawie wyrazów twarzy i zachowania się innych osób, jakie są ich myśli i reakcje emocjonalne. Obejmuje ona zdolność szybkiego i dokładnego oceniania osobowości innych ludzi na podstawie uzyskanych danych. Jeżeli jednostka ma przystosować się społecznie w sposób zadowalający i radzić sobie rozsądnie z ludźmi wszystkich typów, musi ona rozwinąć u siebie społeczną percepcją. Gdy dziecko jest zdolne oceniać innych, umie także dostosować swoje zachowanie się do wzorów społecznie przyjętych. Dziecko uspołecznia się do tego stopnia, że jest mile widzianym członkiem grupy społecznej, do której należy.

czytaj dalej

Czynniki wpływające na popularność cz. III

Wygląd zewnętrzny. Chociaż małe dzieci nie są świadome swojego wyglądu w takim stopniu, jak w wieku dojrzewania, zdają sobie jednak sprawę ze stosunku innych ludzi do ich atrakcyjności czy nieatrakcyj- ności fizycznej. W doborze przyjaciół i przywódców bierze się pod uwagę wygląd zewnętrzny, chociaż czynnik ten odgrywa u małych dzieci mniejszą rolę niż w wieku dojrzewania (Kuhlen i Lee, 1943: Tyler, 1951: Kannon i inni, 1952), Wzrost nie jest czynnikiem decydującym o popularności, skoro okazało się, że mali chłopcy i szczupłe dziewczęta są bardzo łubiane (Hardy, 1937).

czytaj dalej

Świadomość rasowa wśród dzieci

Uprzedzenie do pewnych grup rasowych wywiera ważny wpływ na rozwój pojęć dziecka o jednostkach należących do tych grup. We wczesnych latach przedszkolnych dziecko umie odróżnić jednostki różnych ras na podstawie koloru skóry, włosów i innych cech fizycznych (Clark i Clark, 1939, 1940, 1950: Horowitz, 1939: Alport i Kramer, 1946: Koch, 1946: Radke i inni, 1949: Ammons, 1950: Radke i Trager, 1950: Goodman, 1952: Landreth i Johnson, 1953). Stopień różnicy pomiędzy wyglądem zewnętrznym dziecka a wyglądem osób należących do innych grup wpływa na wiek, w którym dziecko jest świadome tej różnicy. Na przykład ciemna pigmentacja skóry u Murzyna sprawia, że dziecko białe wcześniej jest świadome różnicy rasowej między sobą a Murzynem niż przedstawicielem innej rasy, którego kolor skóry jest jaśniejszy (Goodman, 1951). Dzieci mieszanych ras wschodnich nie można zidentyfikować tak prędko, jak dzieci jednej specyficznej grupy orientalnej (Springer, 1950). Dzieci grup mniejszościowych są wcześniej uczulone na różnice rasowe niż dzieci należące do grup większościowych (Goodman, 1951).

czytaj dalej