Dyskryminacja

Dyskryminacja jest formą niespołecznego zachowania się, ściśle związaną ze snobizmem. Opiera się ona raczej na przekonaniu o wyższości pochodzącej z przynależności do ważniejszej grupy, niż na jakichkolwiek walorach danej jednostki albo też na pozycji społeczno-ekonomicznej jej rodziny. W ślad za dyskryminacją idzie uprzedzenie, czyli postawa jednostki polegająca na poczuciu wyższości wobec przedstawicieli grup mniejszości religijnych, rasowych albo etnicznych. Żadne dziecko oczywiście nie urodziło się z przesądami. Doskonale ukazał to Zeligs (1951): „…dziecko przejmuje swoje uprzeć dzenia od swego środowiska społecznego”. Chociaż niektóre uprzedzenia są wynikiem nieprzyjemnych doświadczeń osobistych z członkami pewnych grup, to przeważnie rozwijają się przez naśladowanie postaw i zachowania się tych, z którymi dziecko najbliżej współżyje. Często postawa starszego dziecka kształtuje się pod wpływem jego pragnienia zdobycia pozycji w grupie (Brown, 1954).

czytaj dalej

Rozwój postępowania moralnego

Małe dziecko wiele lat uczy się postępowania, które jest przyjęte przez grupę społeczną. Postępowania takiego może się ono nauczyć drogą nagrody i kary, nieświadomego naśladowania oraz myślenia refleksyjnego (Havighurst i Taba, 1949). Ogólnym celem wychowania w karności jest nauczenie dziecka tego, co jest właściwe, i dopilnowanie, aby postępowało tak, jak tego oczekuje od niego społeczeństwo. Jeżeli postępuje się wobec dziecka właściwie, konsekwentnie, zgodnie z zasadami etycznymi, a nie w sposób przypadkowy, to wcześniej czy później staną się one przyzwyczajeniem. Kiedy postępowanie w sposób społecznie pożądany związane jest z takimi przyjemnościami, jak pochwała, aprobata społeczna i nagroda, dziecko szybciej niż w innych okolicznościach uczy się etycznego postępowania.

czytaj dalej

Przystosowanie społeczne dziecka

Stopień przystosowania się dziecka do grupy społecznej zależy w znacznej mierze od tego, jak ściśle stosuje się ono do wzorów zachowania się przyjętych w grupie. Żadne dziecko nie może włączyć się do grupy ani spotkać się z chętnym przyjęciem go przez jej członków, zanim nie okaże gotowości przyswojenia sobie uznawanych przez nią wzorów. W naszym współczesnym społeczeństwie nie ma miejsca dla „surowego indywidualisty”, który przeciwstawia się konwencjonalnym formom współżycia i lekceważy obyczaje grupy. Może on ściągnąć na siebie uwagę i niewątpliwie ją na siebie ściągnie, lecz będzie to uwaga mająca niekorzystny wpływ na dziecko. Dziecko, które przyswaja sobie wzory zachowania obowiązujące w grupie, spotka się z przyjęciem przez grupę i zdobędzie w niej odpowiednią pozycję. Poprzez współdziałanie w grupie uczy się ono przystosowywać do innych i w wyniku tego staje się jednostką społecznie dobrze przystosowaną.

czytaj dalej

Pojęcia są kumulacyjne

Rysunki dziecięce świadczą o tym, że dziecko najpierw spostrzega raczej całość niż część tej całości bez powiązania z nią (Hildreth, 1944). Gdy dziecko jest starsze spostrzega więcej szczegółów i przedmiotów pozostających w stosunku ze sobą niż wtedy, gdy było młodsze. Wtedy również zdecydowanie wzrasta dokładność w jego spostrzeżeniach. W większości wypadków dziecko w swoich rysunkach daje pewne tło. Fakt ten wskazuje na to, że dziecko ma tendencję do spostrzegania całości, mimo że pewne cechy rzeczy wyodrębniają się i bardziej rzucają się w oczy niż inne (Hurlock i Thomson, 1934). To, co dziecko spostrzega, jest podkreślone w szczegółach jego rysunków. Przedstawia to rysunek 51.

czytaj dalej

WARTOŚĆ ZABAWY

Zabawa jest uważana za coś tak oczywistego w życiu dziecka, że mało kto zastanawia się nad tym, jak ważną jest jej rola w rozwoju dziecka. Z punktu widzenia rozwoju fizycznego zabawa jest istotnym czynnikiem, wpływającym odpowiednio na rozwój mięśni i całego ciała. Zabawa służy również jako ujście dla nadmiaru energii, która tłumiona i nie wyładowana wywołuje u dziecka naprężenie, nerwowość, drażli- wość. Zabawa pomaga dziecku zrozumieć i poznawać świat, : w którym żyje (Millichamp, 1953). Umożliwia mu wypróbowanie swoich zdolności bez brania pełnej odpowiedzialności za czyny (Jersild, 1954). Bawiąc się dziecko uczy się dostrzegać różnicę między rzeczywistością a fantazją (Barker i inni, 1943).

czytaj dalej

Przeziębienie i gorączka u dziecka powyżej roku życia

U niektórych dzieci przeziębienie przebiega łagodnie, bez podwyższonej temperatury i powikłań, nie tylko w niemowlęctwie, ale i później. Znacznie jednak częściej po roku czy 2 latach życia przeziębienia i zapalenia gardła zaczynają wyglądać poważniej. Oto najczęstsza historia. Mała 2-letnia dziewczynka czuje się dobrze przez całe przedpołudnie. Przy obiedzie sprawia wrażenie zmęczonej i ma mniejszy apetyt niż zwykle. Gdy budzi się z poobiedniej drzemki, zaczyna kaprysić, a rodzice dostrzegają, że jest rozpalona. Mierzą małej temperaturę i okazuje się, że ma blisko 39°. Do czasu przyjścia lekarza temperatura podnosi się do 40°. Mała ma mocne rumieńce i mętne spojrzenie, ale poza tym nie wygląda na ciężko chorą. Być może w ogóle nie będzie chciała kolacji, a równie dobrze może zjeść sporo. Nie widać wyraźnych symptomów przeziębienia i lekarz nie znajduje nic konkretnego poza zaczerwienieniem gardła. Następnego dnia gorączka może opaść, ale pojawi się katar, ewentualnie trochę kaszlu. Od tego momentu choroba ma przebieg typowy dla lekkiego przeziębienia i będzie ciągnęła się od 2 dni do 2 tygodni.

czytaj dalej

Wartości klasowe cz. III

To, jak bardzo różnią się wartości społeczne rozmaitych klas, ilustruje studium, w którym przeciwstawiono wartości ambicjonalne chłopców i dziewcząt z biedniejszych i bogatszych grup społeczno-ekonomicznych. Od dwunastolatków klas bogatszych, zarówno od chłopców, jak i od dziewcząt, wymaga się przestrzegania form zachowania się obowiązującego dorosłych i respektowania niektórych zasad „dobrego tonu”, zwłaszcza w towarzystwie. Nie zwraca się na to uwagi w klasach biedniejszych. Chłopcy z grup biedniejszych przejawiają swe ambicje uporem i niezdyscyplinowaniem, zwracaniem na siebie uwagi, gadatliwością, bójkami i niepodporządkowaniem się rygorom szkolnym. Natomiast . chłopcy z klas zamożniejszych powinni walczyć tylko wtedy, gdy to jest konieczne, a poza tym powinni być przyjacielscy, podporządkowani, grzeczni dla dziewcząt, nienaganni jako uczniowie i przystosowani do zasad zachowania się w szkole.

czytaj dalej

Jak opiekować się przeziębionym dzieckiem cz. II

Krople do nosa. Lekarz może zapisać dziecku krople do nosa. Dzielą się one, ogólnie biorąc, na dwie grupy. Pierwsza to łagodnie działające środki antysepty- czne zabijające zarazki, o ograniczonej jednak skuteczności, ponieważ nie niszczą zarazków, które wniknęły głębiej. Druga grupa to roztwory działające przeciwob- rzękowo. Zmniejszenie się obrzęku błony śluzowej ułatwia oddychanie, bo poszerza przewód nosowy, co sprzyja też wysychaniu śluzu i ropy. Główna wada tych roztworów polega na tym, że powodując obkurczanie się tkanki, pośrednio przyczynia się do wywołania z kolei reakcji przeciwnej, czyli rozkurczenia się tkanki, co może prowadzić w następstwie do jeszcze większej niedrożności nosa i podrażnienia bardzo delikatnej błony śluzowej, jeśli krople będą aplikowane zbyt często. W 3 sytuacjach przeciwobrzękowe krople do nosa okazują się bardzo przydatne. Po pierwsze wtedy, gdy niemowlę ma tak zatkany nosek, że ogarnia je prawdziwy szał. Nie może ssać, bo się dusi i ma przy tym zakłócony sen. (Ale można mu też przynieść ulgę wyciągnięciem wydzieliny zwyczajną gumową gruszką do nosa.) Po drugie, w zaawansowanym stadium silnego przeziębienia lub zapalenia zatok, kiedy nos jest zapchany gęstą wydzieliną, która nie ścieka samoistnie. Po trzecie, w przypadku zapalenia ucha, gdy lekarz chce otworzyć tzw. trąbkę Eustachiusza, łączącą ucho z gardłem.

czytaj dalej

Karanie dziecka

Rysunek 56 przedstawia różne typy kar stosowanych przez rodziców. Rodzice wypowiadali się na ten temat, gdy zgłaszali dziecko do przedszkola i mniej więcej rok później. Porównanie tych wypowiedzi wykazuje stałość stosowanych rodzajów kar oraz to, że częściej się karze dziecko starsze niż młodsze. Tylko dwa typy – pochwała i nagroda oraz ignorowanie – są stosowane coraz rzadziej. Analiza kar z punktu widzenia wpływu, jaki one przypuszczalnie wywierają na zachowanie się, wykazała, że większość kar, takich jak dawanie klapsów, pozbawianie czegoś, izolowanie, straszenie, zawstydzanie i nieokazywanie miłości ma na celu osłabienie poczucia wartości dziecka lub ograniczenie jego wolności. Formami postępowania, w mniejszym stopniu ograniczającymi i redukującymi poczucie wartości, są pochwała i nagroda, przekonywanie i upominanie słowne (Radke, 1946).

czytaj dalej

Sugestywność

Jednym z najbardziej podstawowych rodzajów zachowania się społecznego dzieci w wieku bandy jest w r a ż 1 i wo ść na uznanie i dezaprobatę społeczną. W miarę jak dziecko pragnie towarzystwa innych, pragnie również uzyskać ich uznanie i uniknąć ich dezaprobaty. Ubiera się, mówi i zachowuje się tak, aby zdobyć uznanie tych, z którymi się bawi. Jeśli między wymaganiami rodziny i towarzyszy zabaw powstaje konflikt, dziecko niewątpliwie stanie po stronie towarzyszy zabawy, ponieważ w tym wieku ich uznanie ma dla niego większe znaczenie niż uznanie dorosłych. Badania eksperymentalne, przeprowadzone nad reakcjami dzieci na pochwałę i naganę, wykazały, że podstawę działania dziecka, zarówno gdy chodzi o pracę, jak i zabawę, stanowi siła motywów, których największa efektywność występuje w obecności innych dzieci. Starsze dzieci reagują na te bodźce silniej niż młodsze, chociaż pochwała jest bardziej efektywna w stosunku do dzieci młodszych, a nagana w stosunku do dzieci starszych (Hurlock, 1924, 1925: Warden i Cohen, 1931).

czytaj dalej